Η προτεινόμενη απαγόρευση πληρωμής με μετρητά κατά την αντικαταβολή αναβάλλεται επ’ αόριστον, καθώς οι αντιδράσεις από τον εμπορικό κόσμο και τους καταναλωτές οδήγησαν στην απόσυρσή της. Οι καταναλωτές θα συνεχίσουν να έχουν τη δυνατότητα να εξοφλούν τις ηλεκτρονικές παραγγελίες τους με μετρητά κατά την παράδοση. Η επίμαχη διάταξη, η οποία είχε συμπεριληφθεί στο πολυνομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και κατατέθηκε στη Βουλή, αφαιρέθηκε, επιβεβαιώνοντας σχετικό δημοσίευμα των «Π». Αυτό σημαίνει ότι ο σχεδιασμός για την υποχρεωτική εξόφληση μέσω κάρτας ή άλλου ηλεκτρονικού μέσου πληρωμής έχει ανασταλεί.
Η αρχική πρόθεση πίσω από τη ρύθμιση ήταν η κατάργηση των πληρωμών με μετρητά στην αντικαταβολή, ανεξαρτήτως της αξίας της παραγγελίας, με σκοπό την ενίσχυση των ηλεκτρονικών συναλλαγών και τον περιορισμό της φοροδιαφυγής. Ωστόσο, στην πράξη, η διάταξη θα δημιουργούσε δύο διαφορετικά συστήματα πληρωμών για την ίδια συναλλαγή. Για παράδειγμα, ενώ ένας καταναλωτής θα μπορούσε να πληρώσει με μετρητά έως 500 ευρώ για μια αγορά σε φυσικό κατάστημα, θα του αφαιρούνταν αυτή η δυνατότητα αν αγόραζε το ίδιο προϊόν μέσω e-shop και το παραλάμβανε στο σπίτι του. Ακόμη και παραγγελίες μικρής αξίας, όπως 10 ή 20 ευρώ, θα έπρεπε να εξοφλούνται αποκλειστικά με ηλεκτρονικά μέσα.
Διαβάστε:
Τέλος τα μετρητά στους κούριερ: Τι προβλέπει το νομοσχέδιο του υπουργείου Οικονομικών – Ποια μέσα πληρωμής θα γίνονται αποδεκτά και ποιες είναι οι εξαιρέσεις
Αντιδράσεις από την Αγορά
Το κύμα των αντιδράσεων κορυφώθηκε κατά τη διάρκεια της δημόσιας διαβούλευσης του νομοσχεδίου. Ο Εμπορικός Σύλλογος Αθηνών, μαζί με επιχειρήσεις του κλάδου των ταχυμεταφορών, εξέφρασαν σοβαρές ανησυχίες για τις πιθανές αρνητικές επιπτώσεις της ρύθμισης. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της αγοράς, η αντικαταβολή αντιπροσωπεύει άνω του 40% των αγορών που πραγματοποιούνται μέσω ηλεκτρονικών καταστημάτων. Η ετήσια αξία των συναλλαγών που εξοφλούνται με αυτόν τον τρόπο εκτιμάται σε 3 έως 5 δισεκατομμύρια ευρώ. Από αυτές, ένα ποσοστό της τάξης του 70%-75% πληρώνεται με μετρητά, κάτι που καταδεικνύει το μέγεθος της αγοράς που θα επηρεαζόταν από την προτεινόμενη απαγόρευση.
Οι εταιρείες ταχυμεταφορών προειδοποίησαν ότι η κατάργηση της δυνατότητας πληρωμής με μετρητά θα μπορούσε να οδηγήσει σε μείωση των ηλεκτρονικών αγορών, καθώς ένα σημαντικό τμήμα των καταναλωτών εξακολουθεί να προτιμά την εξόφληση κατά την παραλαβή. Οι εκτιμήσεις τους έδειχναν ότι οι επιπτώσεις θα ήταν ιδιαίτερα αισθητές για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, καθώς και για τους εμπόρους της περιφέρειας, οι οποίοι βασίζονται στην αντικαταβολή για να προσελκύσουν πελάτες που διστάζουν να προπληρώσουν.
Το Ευρωπαϊκό Παράδοξο
Ένα από τα κύρια σημεία των ενστάσεων αφορούσε τη σύγκριση του προτεινόμενου πλαισίου με αυτό που ισχύει σε άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι εκπρόσωποι της αγοράς τόνισαν ότι η Ελλάδα έχει ήδη ένα χαμηλό όριο για τις πληρωμές με μετρητά, στα 500 ευρώ, ενώ το ευρωπαϊκό πλαίσιο προβλέπει όριο 10.000 ευρώ για παρόμοιες συναλλαγές από τις 10 Ιουλίου 2027.
«Η Ελλάδα διαθέτει ήδη το χαμηλότερο όριο πληρωμών με μετρητά στην Ευρωπαϊκή Ένωση (500 ευρώ), είκοσι φορές χαμηλότερο από το ενωσιακό όριο (10.000 ευρώ)», επεσήμαναν, αναφέροντας ως παραδείγματα ότι το όριο ανέρχεται σε 1.000 ευρώ στη Γαλλία και την Ισπανία, σε 3.000 ευρώ στο Βέλγιο και την Ολλανδία, και σε 5.000 ευρώ στην Ιταλία. Σε άλλες χώρες, όπως η Γερμανία, η Αυστρία, η Ιρλανδία, το Λουξεμβούργο και η Φινλανδία, δεν εφαρμόζεται κάποιο αντίστοιχο γενικό εθνικό όριο.
Επιπλέον, υποστήριξαν ότι δεν υπάρχει αντίστοιχη απαγόρευση των μετρητών στις αντικαταβολές σε κανένα άλλο κράτος-μέλος, εκτιμώντας ότι η εφαρμογή της ρύθμισης θα καθιστούσε την Ελλάδα μια εξαίρεση στην ευρωπαϊκή αγορά.
Στο πλαίσιο αυτό, είχαν προταθεί εναλλακτικές, όπως μια οριζόντια αλλαγή του ορίου για τις συναλλαγές λιανικής, αντί για έναν ειδικό περιορισμό στις αντικαταβολές. Ακόμη και μια μείωση του ορίου από τα 500 στα 300 ευρώ είχε τεθεί ως πιθανή λύση. Τελικά, η αρχική διάταξη αποσύρθηκε, διατηρώντας το ισχύον καθεστώς και τη δυνατότητα πληρωμής με μετρητά κατά την αντικαταβολή, εντός των υφιστάμενων ορίων.
