Τη NAVTEX που εκδόθηκε την Παρασκευή 6 Νοεμβρίου, η οποία αφορά τις έρευνες του γαλλικού ερευνητικού πλοίου «Abeille Marengo» για την ηλεκτρική διασύνδεση, ακολούθησε αντι-NAVTEX από την Τουρκία την ίδια ημέρα. Ως εκ τούτου, ο απόπλους του πλοίου τη Δευτέρα 9 Νοεμβρίου αποκτά χαρακτηριστικά απόλυτου crash test. Το τι μέλλει γενέσθαι, όταν το ερευνητικό πλοίο ολοκληρώσει τις εργασίες του στα ελληνικά ύδατα και εισέλθει στα διεθνή, μένει να φανεί στη θάλασσα. Ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Χακάν Φιντάν, δήλωσε πάντως ότι «είναι όλα καλά» και πως «το πρόβλημα λύθηκε», τη στιγμή που κατέστη σαφές πως δεν ζητήθηκε άδεια από την Άγκυρα, αλλά μόνο από την Αθήνα και τη Λευκωσία.
Διαβάστε: Η NAVTEX, τα καλώδια και η απειλή πολέµου
“Abeille Marengo”: “Επιχειρησιακή απάντηση στο πεδίο”
Η κυβέρνηση εκτιμά ότι δεν θα υπάρξει περιστατικό παρόμοιο με αυτό της Κάσου, όπου οι έρευνες διεκόπησαν. Επισημαίνεται ότι οι εργασίες θα διεξαχθούν κανονικά, σύμφωνα με τον επιχειρησιακό προγραμματισμό της εταιρείας, εντός ελληνικών και κυπριακών χωρικών υδάτων και σε περιοχές της ελληνικής και κυπριακής υφαλοκρηπίδας, όπως αναφέρεται σε ρεπορτάζ του Star. Μάλιστα, σε απάντηση της βραδινής ανακοίνωσης του τουρκικού Υπουργείου Εξωτερικών, ελληνικές διπλωματικές πηγές τόνισαν ότι «το διεθνές δίκαιο της θάλασσας είναι σαφές και δεν επιδέχεται διαφορετικών ερμηνειών».
Η Αθήνα, πάντως, υπογραμμίζει ότι εάν η Τουρκία στείλει πολεμικά πλοία στην περιοχή, θα υπάρξει επιχειρησιακή απάντηση στο πεδίο, γεγονός που ενδέχεται να οδηγήσει σε θερμό επεισόδιο. Αρκετοί στην Αθήνα, ωστόσο, εκτιμούν ότι, δεδομένου πως οι τουρκικές διεκδικήσεις είναι παράνομες, η απειλή επιχείρησης εναντίον του γαλλικού ερευνητικού πλοίου θα παραμείνει απλώς απειλή. Κανείς, ωστόσο, δεν μπορεί να είναι απολύτως σίγουρος, ειδικά μετά την αναφορά ότι οι Τούρκοι ανέπτυξαν drones για την παρακολούθηση του Αιγαίου. Γι’ αυτόν τον λόγο, η ελληνική κυβέρνηση δεν καθησυχάζεται από τις διαβεβαιώσεις του Φιντάν.
Μήνυμα αποφασιστικότητας από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας
Ένα μήνυμα αποφασιστικότητας για την άσκηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας απηύθυνε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Κωνσταντίνος Τασούλας, από την Κρήτη. «Η Ελλάδα ασκεί τα δικαιώματά της στα χωρικά της ύδατα και στην ελληνική υφαλοκρηπίδα. Το ίδιο πράττει και η Κύπρος. Πρόκειται για ένα ευρωπαϊκό έργο που χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση με εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ και, φυσικά, δεν συνιστά καμία πρόκληση της Ελλάδας προς οποιονδήποτε», δήλωσε ο κ. Τασούλας.
Ο υφυπουργός Εξωτερικών, Τάσος Χατζηβασιλείου, τόνισε στο ΕΡΤnews πως «η τουρκική αντίδραση δεν εντυπωσιάζει ούτε εκπλήσσει κανέναν. Η αντι-NAVTEX ουσιαστικά βασίζεται στην γνωστή, αβάσιμη θεωρία που έχει προβάλει η Άγκυρα εδώ και έξι χρόνια. Η κυβέρνηση δεν φοβάται ούτε δειλιάζει να ασκήσει τα δικαιώματα της χώρας σε κάθε σημείο».
Η τουρκική πλευρά, παράλληλα, επιχειρεί να μετατοπίσει το ζήτημα από την αμφισβήτηση των συντεταγμένων στην απαίτηση συναίνεσής της για την εκτέλεση των εργασιών.
Κοινός βηματισμός Αθήνας και Λευκωσίας έναντι των τουρκικών κινήσεων
Η Ελλάδα και η Κύπρος διατηρούν συνεχή συντονισμό και κοινή στρατηγική αναφορικά με το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης, μετά τις τελευταίες ενέργειες της Άγκυρας σχετικά με τις NAVTEX και τις έρευνες για την πόντιση του καλωδίου.
Σύμφωνα με τον ανταποκριτή του ΕΡΤnews στη Λευκωσία, Κωστή Κωνσταντίνου, ανώτερη διπλωματική πηγή αναφέρει ότι η Αθήνα και η Λευκωσία βρίσκονται σε διαρκή επικοινωνία, εφαρμόζουν κοινό επιχειρησιακό σχεδιασμό και υιοθετούν κοινή προσέγγιση απέναντι στην τουρκική αμφισβήτηση. Όπως τονίζεται, οι δύο χώρες προχωρούν στις δικές τους διαδικασίες αδειοδότησης και ναυτιλιακής ενημέρωσης, χωρίς να αναγνωρίζουν οποιοδήποτε δικαίωμα της Τουρκίας να εγκρίνει ή να παρεμβαίνει στις εργασίες του έργου.
Υπενθυμίζεται ότι η κυπριακή NAVTEX αναμένεται να τεθεί σε ισχύ στις 19 Νοεμβρίου, περίπου δύο εβδομάδες μετά την αντίστοιχη ελληνική, γεγονός που αποδεικνύει τον συντονισμό των δύο πλευρών στην υλοποίηση του έργου.
Την ίδια στιγμή, η Λευκωσία εμφανίζεται συγκρατημένη απέναντι στην αλλαγή τόνου από την Άγκυρα. Κυπριακές διπλωματικές πηγές υπογραμμίζουν ότι η δήλωση του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, ότι «όλα είναι φυσιολογικά, όλα είναι καλά», δεν επαρκεί από μόνη της για να αρθούν οι επιφυλάξεις.
Όπως επισημαίνουν, η Τουρκία μόλις μία ημέρα νωρίτερα είχε χαρακτηρίσει «μη εξουσιοδοτημένες» τις NAVTEX Ελλάδας και Κύπρου, προβάλλοντας απαιτήσεις για τουρκική έγκριση σε έρευνες σε περιοχές που διεκδικεί. Για αυτόν τον λόγο, η Αθήνα και η Λευκωσία αναμένουν να διαπιστώσουν στην πράξη εάν η τουρκική πλευρά θα διατηρήσει τη μετριοπαθέστερη στάση που φαίνεται να υιοθετεί στις τελευταίες της δηλώσεις.
Στήριξη της Ελλάδας από τη Γαλλία
Η Γαλλία εκπέμπει σαφές μήνυμα στήριξης στις πρωτοβουλίες της Ελλάδας. Η υπουργός Άμυνας της χώρας, Κατρίν Βοτρίν, επισημαίνει ότι η επιχειρησιακή συνεργασία μεταξύ Αθήνας και Παρισιού ενισχύεται μέσω στρατηγικών έργων. «Η Γαλλία συμμετέχει ενεργά στην υπεράσπιση των συμφερόντων ασφαλείας της Ελλάδας. Η Ανατολική Μεσόγειος αποτελεί ζώνη στρατηγικού ενδιαφέροντος για την ελευθερία κινήσεων των ενόπλων δυνάμεών μας, γεγονός που εξηγεί τη συστηματική παρουσία μας στην περιοχή», δήλωσε η κα. Βοτρίν στα «Νέα».
