Ο υφυπουργός Υποδομών, Νίκος Ταχιάος, τοποθετεί τον Αύγουστο ως τον μήνα ολοκλήρωσης της διαδικασίας παράδοσης της επέκτασης του Μετρό Θεσσαλονίκης προς την Καλαμαριά. Τονίζει ότι η λειτουργία του νέου τμήματος θα σηματοδοτήσει την έναρξη της επόμενης αναπτυξιακής φάσης του δικτύου. Μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο κ. Ταχιάος εξηγεί ότι η ολοκλήρωση του έργου απαιτεί σύνθετες τεχνικές διαδικασίες πιστοποίησης, καθώς το Μετρό Θεσσαλονίκης βασίζεται σε διαφορετική τεχνολογία από εκείνη του Μετρό της Αθήνας. Όπως αναφέρει, η επέκταση προς την Καλαμαριά, όπως και η βασική γραμμή, λειτουργεί ως πλήρως αυτοματοποιημένο σύστημα. Σε αυτό, η απρόσκοπτη διασύνδεση των συρμών με τα υπόλοιπα υποσυστήματα είναι καθοριστικής σημασίας. Για τον λόγο αυτό, πριν από την έναρξη της εμπορικής λειτουργίας, είναι απαραίτητο να αποδειχθεί ότι όλα τα επιμέρους συστήματα συνεργάζονται αρμονικά ως ένα ενιαίο δίκτυο και να εκδοθεί η προβλεπόμενη πιστοποίηση συνολικής λειτουργίας.
Όπως εξηγεί, «πρέπει να γίνει κατανοητό ότι το Μετρό της Θεσσαλονίκης διαφέρει ριζικά από το Μετρό της Αθήνας, του οποίου γνωρίζουμε όλοι πώς αναπτύχθηκε. Το διέπει μία διαφορετική τεχνολογία. Η επέκταση της Καλαμαριάς, όπως και η βασική γραμμή, αποτελεί ένα αυτόματο μετρό, όπου η διεπαφή των συρμών με όλα τα υπόλοιπα συστήματα είναι εξαιρετικά σημαντική. Κάθε συρμός δεν είναι μια αυτόνομη μονάδα που χειρίζεται ένας οδηγός, αλλά τμήμα ενός συνόλου που ελέγχεται και καθοδηγείται βάσει της τεχνολογίας CBTC. Για να τεθεί σε λειτουργία η επέκταση, πρέπει να αποδειχθεί ότι όλα τα επιμέρους συστήματα λειτουργούν άψογα ως ένα ενιαίο σύνολο και να εκδοθεί το απαραίτητο πιστοποιητικό για το “όλον”».
Ο κ. Ταχιάος υπογραμμίζει επίσης ότι «το Μετρό Θεσσαλονίκης δεν θα σταματήσει στην Καλαμαριά. Η ολοκλήρωση της επέκτασης προς την Καλαμαριά αποτελεί την αρχή της επόμενης φάσης ανάπτυξής του. Προτεραιότητά μας είναι η έναρξη των επόμενων επεκτάσεων, με πρώτο μέλημα τη Βορειοδυτική Θεσσαλονίκη, όπου υπάρχει ένας δυναμικός και αυξανόμενος πληθυσμός.
Βρισκόμαστε ήδη σε ένα κρίσιμο στάδιο ωρίμανσης του έργου. Προχωρά η μελέτη κόστους-οφέλους, η οποία είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την υποβολή αιτήματος χρηματοδότησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Στόχος μας είναι να μη χαθεί καμία ευκαιρία χρηματοδότησης».
Ολόκληρη η συνέντευξη του υφυπουργού Υποδομών Νίκου Ταχιάου στο ΑΠΕ-ΜΠΕ και τον Γιώργο Ψύλλια έχει ως εξής:
Ποια είναι τελικά η ημερομηνία παράδοσης του Μετρό της Καλαμαριάς;
Η ερώτηση του ενός εκατομμυρίου, όπως λένε στη Θεσσαλονίκη, ίσως είναι υπερβολή. Για λίγες ημέρες ακόμη, το θέμα θα παραμένει αδιευκρίνιστο. Απαιτείται λίγη υπομονή. Δεν πρόκειται να δώσω συγκεκριμένη ημερομηνία, όχι επειδή δεν έχω εικόνα της πορείας του έργου, αλλά διότι το εγχείρημα της ενσωμάτωσης της επέκτασης στη λειτουργία του υφιστάμενου δικτύου μετρό είναι ιδιαίτερα περίπλοκο και μας έχει αιφνιδιάσει με τον βαθμό δυσκολίας του. Προτιμώ, λοιπόν, να μην δεσμευτώ με συγκεκριμένη ημερομηνία και να διαψευστώ, παρόλο που έχω σαφή εικόνα. Πάντως, όλα συγκλίνουν προς τον μήνα που μόλις ξεκίνησε.
Παρ’ όλα αυτά, στο παρελθόν δίνατε συγκεκριμένες ημερομηνίες.
Ναι, αυτό είναι αλήθεια. Η πραγματικότητα, όμως, με διέψευσε και δεν έχω κανέναν λόγο, ούτε θέλω να εκτεθώ στον ίδιο κίνδυνο, όσο μικρός κι αν είναι αυτός. Γνωρίζετε ότι είμαι πάντοτε απολύτως ειλικρινής απέναντι στους πολίτες. Εκείνο που μπορώ να πω με βεβαιότητα είναι ότι ο Αύγουστος είναι ο μήνας στον οποίο φαίνεται να κλείνει οριστικά το ζήτημα της παράδοσης της επέκτασης προς Καλαμαριά. Όλες οι επιμέρους παράμετροι του εγχειρήματος οδηγούν σε αυτό.
Το γεγονός ότι πλέον μιλάτε για τον μήνα της παράδοσης συνδέεται με την παρουσία του πρωθυπουργού στη Θεσσαλονίκη;
Σε καμία περίπτωση. Φυσικά, ο πρωθυπουργός θα εγκαινιάσει τη νέα γραμμή, όμως οι λόγοι που υπαγορεύουν τη συγκεκριμένη καθυστέρηση είναι αποκλειστικά τεχνικής φύσεως και σχετίζονται με τις πιστοποιήσεις του έργου, όχι με πολιτικές ή επικοινωνιακές προεκτάσεις. Ο ίδιος γνωρίζει πολύ καλά τόσο τη σημασία της άρτιας ολοκλήρωσης του έργου, όσο και την περιπλοκότητά του.
Γιατί παρουσιάζονται τόσες δυσκολίες; Πρόκειται για επέκταση μίας ήδη υπάρχουσας γραμμής, δεν είναι πρώτη φορά που γίνεται κάτι τέτοιο στην Ελλάδα.
Πρέπει να γίνει κατανοητό ότι το Μετρό της Θεσσαλονίκης διαφέρει ριζικά από το Μετρό της Αθήνας, του οποίου γνωρίζουμε όλοι πώς αναπτύχθηκε. Το διέπει μία διαφορετική τεχνολογία. Όσον αφορά την επέκταση της Καλαμαριάς, πρόκειται, όπως και η βασική γραμμή, για ένα αυτόματο μετρό, όπου η διεπαφή των συρμών με όλα τα υπόλοιπα συστήματα είναι εξαιρετικά σημαντική. Κάθε συρμός δεν είναι μια αυτόνομη μονάδα που χειρίζεται ένας οδηγός, αλλά τμήμα ενός συνόλου που ελέγχεται και καθοδηγείται βάσει της τεχνολογίας CBTC, η οποία διαχειρίζεται με απόλυτη ασφάλεια την κυκλοφορία του τροχαίου υλικού. Τα συστήματα σηματοδότησης – μια λέξη που είναι πλέον πολύ γνωστή στην Ελλάδα – έχουν ήδη πιστοποιηθεί και είναι ασφαλή. Όμως, αυτή η πιστοποίηση από μόνη της δεν αρκεί, είναι μόνο μία παράμετρος. Για να τεθεί σε λειτουργία η επέκταση, πρέπει να αποδειχθεί ότι όλα τα επιμέρους συστήματα λειτουργούν άψογα ως ένα ενιαίο σύνολο και να εκδοθεί το απαραίτητο πιστοποιητικό για το «όλον». Και, φυσικά, απαιτείται και πιστοποίηση του παρόχου λειτουργίας, δηλαδή της γνωστής μας THEMA.
Ποια είναι τα βασικά τεχνικά προαπαιτούμενα που πρέπει να ικανοποιηθούν πριν δοθεί η γραμμή σε λειτουργία;
Θα σας εξηγήσω τις παραμέτρους της εξίσωσης: Σήμερα, έχουμε ένα άψογα λειτουργικό δίκτυο με 18 συρμούς και μία γραμμή 9,6 χιλιομέτρων. Σε αυτό προστίθεται ένας νέος κλάδος 4,5 χιλιομέτρων περίπου, όχι μία απλή γραμμική επέκταση. Τα τρένα μετά τον Σταθμό Μαρτίου θα κατευθύνονται είτε προς την Μίκρα (Καλαμαριά), είτε προς τη Νέα Ελβετία (Θεσσαλονίκη) σε αναλογία 2:1 και με αντίθετη φορά θα επιστρέφουν προς τον Νέο Σιδηροδρομικό Σταθμό. Οι συρμοί που θα μπορούν να κινηθούν και στις δύο γραμμές θα είναι πλέον 33, παλιοί και νεότεροι. Πρέπει να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις ασφάλειας και λειτουργικότητας ως σύνολο και να παρακολουθούνται και να διαχειρίζονται από το ίδιο, ήδη λειτουργικό, Κέντρο Ελέγχου. Και ταυτόχρονα, να επιβεβαιωθεί η συμβατότητα συστημάτων που έχουν τοποθετηθεί στο πλαίσιο έξι διαφορετικών συμβάσεων με διαφορετικούς αναδόχους και υπεργολάβους.
Σας ακούγεται απλό; Δεν είναι.
Σε ποια φάση βρίσκονται σήμερα οι δοκιμές και ποια σενάρια ελέγχονται καθημερινά;
Βρισκόμαστε ελάχιστα πριν από την έναρξη του λεγόμενου trial run που έχουμε προαναγγείλει, όπου οι συρμοί θα πηγαινοέρχονται σαν να έχει ανοίξει η επέκταση, αλλά στο τμήμα αυτό χωρίς επιβάτες. Η βασική γραμμή θα λειτουργεί κανονικά, όπως και σήμερα.
Γιατί χρειάζονται τόσο εκτεταμένες δοκιμές; Τι σημαίνει πρακτικά αυτή η περίοδος δοκιμών;
Διότι προέχουν η ασφάλεια και η λειτουργικότητα. Αυτή τη στιγμή, έχουμε ολοκληρώσει τα θέματα ασφάλειας. Απομένει η έκδοση του πιστοποιητικού λειτουργίας της εγκατάστασης, που αναμένεται μέσα στην εβδομάδα. Αυτό που τρέχει τώρα είναι η διασφάλιση της λειτουργικότητας.
Ποιος πιστοποιεί ότι όλα είναι έτοιμα για τη λειτουργία της επέκτασης;
Οι πιστοποιήσεις των συστημάτων και η πιστοποίηση της λειτουργίας γίνονται από ανεξάρτητους φορείς, εν προκειμένω από έναν από τους πιο αξιόπιστους παγκοσμίως, την TŰV Rheinland. Μόλις λάβουμε την πιστοποίηση, τότε και μόνο τότε, θα μπορεί η Ελληνικό Μετρό να χορηγήσει βεβαίωση περάτωσης και το Υπουργείο μας να εκδώσει τις σχετικές άδειες. Άρα, για να γίνουν εγκαίνια, πρέπει να είμαστε σε θέση να εκδώσουμε και την άδεια λειτουργίας της εγκατάστασης, αλλά και την άδεια λειτουργίας του παρόχου της δημόσιας συγκοινωνίας, όπως προβλέπεται από τη σχετική νομοθεσία και όπως κάναμε και για τη βασική γραμμή.
Οι πολίτες ακούνε εδώ και μήνες για δοκιμές και πιστοποιήσεις; Είναι τελικά αυτό το τίμημα της απόλυτης ασφάλειας; Τελικά, η απόλυτη ασφάλεια δικαιολογεί τις αναβολές;
Ναι. Δεν υπάρχει κανένα περιθώριο συμβιβασμού όταν μιλάμε για την ασφαλή μετακίνηση εκατοντάδων χιλιάδων πολιτών καθημερινά.
Υπάρχουν πολλοί που υποστηρίζουν ότι η επέκταση θα μπορούσε να είχε παραδοθεί νωρίτερα και ότι οι συνεχείς αναβολές δεν δικαιολογούνται. Τι απαντάτε;
Κατανοώ απόλυτα την ανυπομονησία των πολιτών. Και ο ίδιος θα ήθελα να είχε παραδοθεί νωρίτερα. Όμως, η ευθύνη μας δεν είναι να παραδώσουμε το έργο όσο το δυνατόν γρηγορότερα. Είναι να το παραδώσουμε όταν θα είμαστε βέβαιοι ότι ακολουθεί στο ακέραιο όλες τις προδιαγραφές ασφάλειας και αξιοπιστίας. Προτιμώ να δεχτώ κριτική για μια καθυστέρηση, παρά να κάνω οποιαδήποτε έκπτωση σε ζητήματα που αφορούν την ασφαλή λειτουργία του μέσου. Και, όπως γνωρίζετε, λόγω του συνδυασμού αρμοδιότητας και εντοπιότητας, ως Θεσσαλονικιός, «τρώω πολύ ξύλο» καθημερινά, είτε λόγω άγνοιας, είτε λόγω κακοπιστίας.
Τι αλλάζει για την Καλαμαριά με τη λειτουργία της επέκτασης;
Αλλάζει ουσιαστικά ο τρόπος με τον οποίο μετακινούνται χιλιάδες πολίτες καθημερινά. Η Καλαμαριά εντάσσεται πλέον πλήρως στον συγκοινωνιακό χάρτη του Μετρό Θεσσαλονίκης, αποκτώντας άμεση, γρήγορη και αξιόπιστη σύνδεση με το κέντρο της πόλης και το σύνολο του δικτύου.
Οι πέντε νέοι σταθμοί – Νομαρχία, Καλαμαριά, Αρετσού, Νέα Κρήνη και Μίκρα – εξυπηρετούν μία πυκνοκατοικημένη περιοχή της Θεσσαλονίκης και δημιουργούν μια νέα πραγματικότητα στις μετακινήσεις, με σημαντική εξοικονόμηση χρόνου και μεγαλύτερη προβλεψιμότητα στην καθημερινότητα των πολιτών. Αυτό που παραδίδουμε, όμως, δεν είναι απλώς πέντε νέοι σταθμοί. Είναι ένα ακόμη μεγάλο βήμα στην αναβάθμιση της Θεσσαλονίκης.
Η ολοκλήρωση της επέκτασης συνοδεύεται και από τη διάνοιξη και κατασκευή της οδού Πόντου. Σε ποιο στάδιο βρίσκεται αυτό το έργο;
Για εμάς στο Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, δεν θα υπήρχε ολοκληρωμένη επέκταση του Μετρό χωρίς την οδό Πόντου. Γι’ αυτό και, έπειτα από το σχετικό αίτημα του δήμου, χαρακτηρίσαμε το έργο ως έργο εθνικής σημασίας και διασφαλίσαμε τη χρηματοδότησή του. Όχι μόνο επειδή τεχνικά, παράμετροι της ασφαλούς και ορθής λειτουργίας του Μετρό εξαρτώνται από την Πόντου, αλλά επειδή δεν ήταν δυνατόν η Καλαμαριά να συνεχίσει να έχει ως μόνιμη εκκρεμότητα μια τόσο κρίσιμη οδική αρτηρία. Συνολικά, επί διακυβέρνησης Κυριάκου Μητσοτάκη, έχουν διατεθεί για τη διάνοιξη και κατασκευή της οδού Πόντου πιστώσεις ύψους 64 εκατομμυρίων ευρώ.
Η Πόντου αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της συνολικής παρέμβασης στην Καλαμαριά. Δεν αρκεί να παραδώσουμε πέντε νέους σταθμούς. Οφείλουμε να αποδώσουμε στην Καλαμαριά όχι μόνο ένα σύγχρονο μέσο σταθερής τροχιάς, αλλά και ένα αναβαθμισμένο αστικό περιβάλλον.
Μετά την Καλαμαριά, ποιο είναι το επόμενο μεγάλο βήμα για το Μετρό Θεσσαλονίκης;
Η ολοκλήρωση της επέκτασης προς την Καλαμαριά αποτελεί την αρχή της επόμενης φάσης ανάπτυξης του Μετρό Θεσσαλονίκης. Προτεραιότητά μας είναι η έναρξη των επόμενων επεκτάσεων, με πρώτο μέλημα τη Βορειοδυτική Θεσσαλονίκη, όπου υπάρχει ένας δυναμικός και αυξανόμενος πληθυσμός.
Βρισκόμαστε ήδη σε ένα κρίσιμο στάδιο ωρίμανσης του έργου. Προχωρά η μελέτη κόστους-οφέλους, η οποία αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την υποβολή αιτήματος χρηματοδότησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Στόχος μας είναι να μη χαθεί καμία ευκαιρία χρηματοδότησης. Το Μετρό της Θεσσαλονίκης δεν θα σταματήσει στην Καλαμαριά. Προετοιμάζουμε το επόμενο άλμα. Αυτήν τη φορά, πιο έτοιμοι και πιο ώριμοι από ποτέ, γιατί είμαι βέβαιος ότι μετά την εξοικείωση με το μετρό, η πόλη κινείται σε τροχιά συναινέσεων.
Οι κάτοικοι της Καλαμαριάς περίμεναν αυτή τη στιγμή για πολλά χρόνια. Ποιο είναι το μήνυμά σας προς αυτούς;
Θέλω πρωτίστως να τους ευχαριστήσω για την υπομονή τους. Γνωρίζω ότι τα εργοτάξια δημιούργησαν δυσκολίες και ότι η αναμονή και η αδημονία ήταν μεγάλες. Θέλω να διαβεβαιώσω τους Θεσσαλονικείς ότι είμαι στο ίδιο στρατόπεδο με αυτούς. Ως Θεσσαλονικιός, θέλω να δω αυτό το έργο να λειτουργεί όσο και κάθε κάτοικος αυτής της πόλης. Και ως μέλος της Κυβέρνησης, αισθάνομαι ακόμη μεγαλύτερη την ευθύνη να το παραδώσουμε με τον τρόπο που πρέπει: πλήρως ολοκληρωμένο, ασφαλές και αξιόπιστο.
Είμαι βέβαιος, όμως, ότι το αποτέλεσμα θα δικαιώσει αυτή την υπομονή. Σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα, η Καλαμαριά θα αποκτήσει μια σύγχρονη, ασφαλή και αξιόπιστη σύνδεση με το κέντρο της Θεσσαλονίκης, που θα αλλάξει ουσιαστικά την καθημερινότητα των κατοίκων και θα αποτελέσει σημαντική παρακαταθήκη για τις επόμενες δεκαετίες.
