Η τιμή του φυσικού αερίου στην Ευρώπη έφτασε σε επίπεδα που θυμίζουν την ενεργειακή κρίση του 2022. Οι ευρωπαϊκές αγορές βρίσκονται σε αυξημένη επιφυλακή, ανησυχώντας για την επάρκεια των προμηθειών ενόψει του χειμώνα και τις επιπτώσεις της γεωπολιτικής έντασης στη Μέση Ανατολή. Τη Δευτέρα 26 Οκτωβρίου, τα ευρωπαϊκά συμβόλαια αναφοράς ξεπέρασαν προσωρινά τα 97 ευρώ ανά μεγαβατώρα.
Τα συμβόλαια παράδοσης του επόμενου μήνα στο ολλανδικό χρηματιστήριο TTF κατέγραψαν άνοδο έως και 3,5% κατά τις πρώτες συναλλαγές, προτού μετριάσουν κάπως τα κέρδη τους. Στις 08:50 (ώρα Άμστερνταμ), η τιμή διαμορφωνόταν στα 96,88 ευρώ ανά μεγαβατώρα, αυξημένη κατά 3,2%. Αυτή η νέα αύξηση εντείνει τις ανησυχίες για το ενεργειακό κόστος που θα αντιμετωπίσουν τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις, ιδιαίτερα καθώς η ζήτηση για θέρμανση αναμένεται να αυξηθεί. Επιπλέον, η διεθνώς περιορισμένη διαθεσιμότητα φυσικού αερίου ενδέχεται να εντείνει τον ανταγωνισμό μεταξύ Ευρώπης και Ασίας για τα φορτία υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG).
Χαμηλά Αποθέματα και Αυξημένη Εξάρτηση από LNG Πιέζουν την Αγορά
Ένας από τους κύριους παράγοντες που ασκούν πίεση στην αγορά είναι τα χαμηλά ευρωπαϊκά αποθέματα, καθώς η ήπειρος εισέρχεται στην περίοδο αυξημένης κατανάλωσης. Η πληρότητα των εγκαταστάσεων αποθήκευσης φυσικού αερίου στην Ευρωπαϊκή Ένωση κυμαίνεται περίπου στο 75%, ένα ποσοστό που αποτελεί το χαμηλότερο για την εποχή από την έναρξη καταγραφής των στοιχείων το 2009. Στη Γερμανία, η πληρότητα είναι λίγο πάνω από το 61%, γεγονός που ενισχύει τις ανησυχίες για την επάρκεια των προμηθειών κατά τους χειμερινούς μήνες. Ταυτόχρονα, οι ευρωπαϊκές εισαγωγές LNG τον Οκτώβριο είναι υποδεέστερες σε σχέση με τα αντίστοιχα περσινά επίπεδα, παρόλο που η περίοδος αυτή συνήθως χαρακτηρίζεται από αυξημένες εισαγωγές ενόψει του χειμώνα. Πρόσθετη πίεση προκαλούν οι διακοπές λειτουργίας σε εγκαταστάσεις της Νορβηγίας, οι οποίες επιδεινώνουν την αβεβαιότητα σχετικά με την προσφορά.
Η εξάρτηση της Ευρώπης από τις θαλάσσιες μεταφορές LNG έχει αυξηθεί σημαντικά μετά τη μείωση των ρωσικών ροών φυσικού αερίου μέσω αγωγών από το 2022. Αυτή η εξέλιξη έχει καταστήσει την ευρωπαϊκή αγορά πιο ευάλωτη σε διαταραχές της διεθνούς εφοδιαστικής αλυσίδας, αλλά και σε μεταβολές της ζήτησης από άλλες σημαντικές αγορές.
Γεωπολιτική Ένταση στη Μέση Ανατολή και Ψύχρα Ενισχύουν την Πίεση στις Τιμές του Φυσικού Αερίου
Οι συνεχιζόμενες εχθροπραξίες και οι διαταραχές στην περιοχή του Περσικού Κόλπου εντείνουν τους φόβους για πιθανές επιπτώσεις στις ενεργειακές προμήθειες. Σύμφωνα με το Bloomberg, το Ιράν προετοιμάζεται για το ενδεχόμενο νέας αμερικανικής στρατιωτικής εκστρατείας ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών στις ΗΠΑ τον Νοέμβριο και εξετάζει τρόπους αντίδρασης στην ευρύτερη περιοχή. Οι αγορές παρακολουθούν στενά τόσο τις στρατιωτικές εξελίξεις όσο και τις διπλωματικές προσπάθειες για αποκλιμάκωση. Οποιαδήποτε εξέλιξη επηρεάσει τις ενεργειακές ροές θα μπορούσε να αναδιαμορφώσει τις ισορροπίες στην παγκόσμια αγορά, διατηρώντας τις τιμές υπό πίεση.
Την ίδια στιγμή, η αναμενόμενη πτώση της θερμοκρασίας σε πολλές περιοχές της Ευρώπης τις επόμενες ημέρες εκτιμάται ότι θα αυξήσει τις ανάγκες για θέρμανση. Η αύξηση της κατανάλωσης συμπίπτει με την περίοδο που τα διαθέσιμα αποθέματα παραμένουν περιορισμένα. Οι επόμενες εβδομάδες θεωρούνται κρίσιμες, καθώς η ευρωπαϊκή αγορά θα πρέπει να καλύψει την αυξημένη εποχική ζήτηση και, ταυτόχρονα, να διατηρήσει επαρκή αποθέματα ενόψει του χειμώνα.
Οι Ανατιμήσεις του Φυσικού Αερίου Επηρεάζουν και το Ηλεκτρικό Ρεύμα
Η αύξηση της τιμής του φυσικού αερίου έχει ήδη αντίκτυπο στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Στη Γαλλία, τα συμβόλαια ρεύματος με παράδοση τον επόμενο μήνα ξεπέρασαν τα 200 ευρώ ανά μεγαβατώρα, για πρώτη φορά από τον Ιανουάριο του 2023. Η εξέλιξη αυτή αναδεικνύει τον κίνδυνο μετάδοσης των πιέσεων από το φυσικό αέριο στο ευρύτερο ενεργειακό κόστος. Εάν οι υψηλές τιμές διατηρηθούν, θα μπορούσαν να επιβαρύνουν σημαντικά τις ενεργοβόρες επιχειρήσεις και να επιδεινώσουν τον πληθωρισμό.
Πιθανή Άνοδος προς τα 100€/MWh Υπό Συγκεκριμένες Προϋποθέσεις
Ο Τομ Μάρζεκ-Μάνσερ της Wood Mackenzie, επικεφαλής της ομάδας παρακολούθησης αγορών φυσικού αερίου και LNG στην Ευρώπη, εκτιμά ότι οι τιμές θα μπορούσαν να συνεχίσουν την ανοδική τους πορεία, φτάνοντας ακόμη και τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Αυτό το ενδεχόμενο εξαρτάται από την απουσία ενδείξεων βελτίωσης της κατάστασης στη Μέση Ανατολή πριν από τις αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές. Ωστόσο, οι τρέχουσες τιμές φυσικού αερίου παραμένουν χαμηλότερες σε σύγκριση με τις ακραίες κορυφές της προηγούμενης ενεργειακής κρίσης. Η μελλοντική πορεία των τιμών θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τις καιρικές συνθήκες, την εξέλιξη της ζήτησης, τις εισαγωγές LNG και τις γεωπολιτικές εξελίξεις.
