Η επανεκκίνηση των ερευνών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου (GSI) πυροδοτεί νέα ελληνοτουρκική αντιπαράθεση στην Ανατολική Μεσόγειο, με τον τουρκικό Τύπο να προειδοποιεί για την πιθανότητα μιας «δεύτερης κρίσης Κάσου».
Κεντρικό ρόλο στις εξελίξεις διαδραματίζει το γαλλικό ερευνητικό πλοίο «Abeille Marengo», ενώ στο προσκήνιο βρίσκονται και οι διπλωματικές διαβουλεύσεις μεταξύ Άγκυρας και Παρισιού. Η Τουρκία προσπαθεί να αμφισβητήσει τη νομιμότητα των εργασιών σε θαλάσσιες περιοχές τις οποίες διεκδικεί ως μέρος της υφαλοκρηπίδας της.
Σύμφωνα με δημοσιεύματα σε εφημερίδες όπως η Sözcü και η Hürriyet, η έκδοση ελληνικής NAVTEX για τη διεξαγωγή ερευνών από το γαλλικό πλοίο επαναφέρει στο προσκήνιο τις διαφωνίες σχετικά με τις θαλάσσιες ζώνες της περιοχής.
Η Άγκυρα αντέδρασε άμεσα, εκδίδοντας αντι-NAVTEX με αριθμό 1105/26. Η Τουρκία υποστηρίζει ότι τμήματα της περιοχής όπου διεξάγονται οι έρευνες εμπίπτουν στην τουρκική υφαλοκρηπίδα, όπως αυτή δηλώθηκε στον ΟΗΕ στις 18 Μαρτίου 2020. Η τουρκική πλευρά επιμένει ότι για την εκτέλεση των εργασιών απαιτείται προηγούμενος συντονισμός με τις δικές της αρχές, μια θέση την οποία η Αθήνα δεν αποδέχεται.
Το Διπλωματικό Ενδιαφέρον της Άγκυρας Επικεντρώνεται στο Παρίσι
Η εφημερίδα Hürriyet αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στην εμπλοκή της Γαλλίας, καθώς γαλλικές εταιρείες συμμετέχουν ενεργά στην υλοποίηση του έργου. Η Τουρκία φέρεται να επιδιώκει γραπτή ενημέρωση από το Παρίσι σχετικά με τις προγραμματισμένες εργασίες, ενώ οι διπλωματικές επαφές μεταξύ των δύο χωρών βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη.
Η τουρκική πλευρά εκφράζει την άποψη ότι οι μέχρι στιγμής επαφές δεν έχουν οδηγήσει σε συμφωνία που να ικανοποιεί τις απαιτήσεις της. Βάσει της τουρκικής επιχειρηματολογίας, η έναρξη ερευνών σε περιοχές που διεκδικεί η Άγκυρα θα μπορούσε να προκαλέσει νέα ένταση, ακόμη και να οδηγήσει σε προσπάθειες παρεμπόδισης των εργασιών.
Αυτή η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς η Γαλλία δεν είναι μόνο διπλωματικός συνομιλητής, αλλά έχει και άμεση επιχειρηματική συμμετοχή στο έργο, μέσω της Meridiam.
Το Προηγούμενο Επεισόδιο του Ιουλίου 2024
Η εφημερίδα Sözcü συνδέει τις τρέχουσες εξελίξεις με το επεισόδιο του Ιουλίου 2024, όταν το ιταλικό ερευνητικό πλοίο «Ievoli Relume» πραγματοποιούσε εργασίες στην περιοχή της Κάσου για την ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης – Κύπρου.
Τότε, η παρουσία τουρκικών πολεμικών πλοίων στην περιοχή, σε συνδυασμό με την κινητοποίηση του ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού, είχε προκαλέσει σοβαρή ένταση. Το ιταλικό πλοίο ολοκλήρωσε τελικά τις έρευνές του και αποχώρησε από την περιοχή στις 24 Ιουλίου.
Στο ίδιο δημοσίευμα, παρατίθενται δηλώσεις του απόστρατου υποναυάρχου Τζεμ Γκιουρντενίζ, ο οποίος κατηγορεί την Ελλάδα ότι επιχειρεί να περιορίσει τα τουρκικά δικαιώματα στην υφαλοκρηπίδα μέσω ενός τεχνικού έργου.
Η επανέναρξη των ερευνών, η στάση της Γαλλίας και η αντίδραση της Άγκυρας διαμορφώνουν ένα νέο πεδίο δοκιμασίας για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Το κρίσιμο ερώτημα παραμένει εάν οι εργασίες του «Abeille Marengo» θα προχωρήσουν χωρίς παρεμβάσεις, ή εάν η αντιπαράθεση για το GSI θα οδηγήσει σε επανάληψη της έντασης που σημειώθηκε το 2024.
