Σε ποιες σχολές παρατηρήθηκε μειωμένη ζήτηση
Η άνοδος των βάσεων εισαγωγής στις πολυτεχνικές σχολές και στα τμήματα Πληροφορικής, η αυξημένη προτίμηση των υποψηφίων προς τις στρατιωτικές σχολές, καθώς και η ύπαρξη κενών θέσεων σε αρκετά τμήματα, αποτελούν βασικά στοιχεία που σκιαγραφούν την εικόνα των αποτελεσμάτων των Πανελλαδικών Εξετάσεων 2026 και των βάσεων εισαγωγής, όπως προκύπτει από τα στατιστικά στοιχεία που δημοσιοποίησε το υπουργείο Παιδείας.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα στατιστικά στοιχεία όσον αφορά στις επιλογές των υποψηφίων: ποια τμήματα συγκέντρωσαν τις περισσότερες προτιμήσεις και ποια δηλώθηκαν ως πρώτη επιλογή από τους περισσότερους επιτυχόντες.
Αυξημένη ζήτηση για τις στρατιωτικές σχολές
Η επέκταση της δυνατότητας εισαγωγής στις στρατιωτικές σχολές από το 3ο και το 4ο Επιστημονικό Πεδίο (πέραν του 2ου που ίσχυε έως πέρυσι) οδήγησε σε διεύρυνση της δεξαμενής των υποψηφίων και, κατ’ επέκταση, σε αύξηση της ζήτησης.
Σε δηλώσεις του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο Στράτος Στρατηγάκης, μαθηματικός, ερευνητής και σύμβουλος σταδιοδρομίας, ανέφερε χαρακτηριστικά:
«Μέχρι πρότινος, τις στρατιωτικές σχολές επέλεγαν μόνο οι υποψήφιοι του δεύτερου πεδίου, οι οποίοι ανέρχονταν περίπου σε 13.000. Με την προσθήκη του τρίτου και του τέταρτου πεδίου, η δεξαμενή των υποψηφίων φτάνει πλέον τις 53.000. Δεδομένου ότι ένας μεγαλύτερος αριθμός υποψηφίων μπορούσε πλέον να επιλέξει αυτές τις σχολές – αφού πρώτα περνούσαν από προκαταρκτικές εξετάσεις – αναμενόταν αύξηση της ζήτησης. Πράγματι, η ζήτηση αυξήθηκε, με αποτέλεσμα να δούμε άνοδο στις βάσεις, όπως για παράδειγμα στη Σχολή Ευελπίδων, όπου η μία σχολή έφτασε τα 2.695 μόρια και η άλλη τα 2.125 μόρια (σ.σ. ΣΣΕ-Όπλα και ΣΣΕ-Σώματα, αντίστοιχα). Επιπλέον, επιτεύχθηκε ο στόχος της μη ύπαρξης κενών θέσεων, κάτι που αποτελούσε ζητούμενο για τον στρατό, καθώς τα προηγούμενα πέντε χρόνια υπήρχαν ετησίως περισσότερες από 100 κενές θέσεις στη Σχολή Ευελπίδων.»
Αντίθετα, παρατηρήθηκε μειωμένη ζήτηση για τις παιδαγωγικές και καθηγητικές σχολές, καθώς και για τμήματα Φυσικής και Μαθηματικών.
Οι «κλασικές» επιλογές
Πέραν των παραπάνω, τα στατιστικά στοιχεία αναδεικνύουν τα τμήματα που συγκέντρωσαν την υψηλότερη ζήτηση από τους υποψήφιους για εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Στην κορυφή βρίσκονται, μεταξύ άλλων, οι ιατρικές, νομικές και ψυχολογικές σχολές σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, οι σχολές Ναυτιλιακών Σπουδών, Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας, καθώς και οι πολυτεχνικές σχολές του ΕΜΠ.
«Εξακολουθεί να ισχύει αυτό που παρατηρείται από τη δεκαετία του ’80, όπου οι παραδοσιακές σχολές εξακολουθούν να έχουν μεγάλη ζήτηση: γιατρός, μηχανικός, δικηγόρος», σχολίασε ο κ. Στρατηγάκης. «Οι σχολές αυτές διατηρούν την υψηλή ζήτησή τους και η εισαγωγή σε αυτές παραμένει ιδιαίτερα δύσκολη. Για παράδειγμα, στην Ιατρική Αθηνών, με 140 διαθέσιμες θέσεις, χιλιάδες υποψήφιοι (φέτος 1.357) τη δήλωσαν ως πρώτη επιλογή, γεγονός που οδηγεί σε εξαιρετικά υψηλό ανταγωνισμό.»
Αναλυτικά, τα τμήματα με τις περισσότερες προτιμήσεις (ως πρώτη επιλογή) από πλευράς υποψηφίων για εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση ήταν τα εξής:
1. Ιατρική (Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών): 1.357 υποψήφιοι.
2. Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης (Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης): 1.290 υποψήφιοι.
3. Νομική (ΕΚΠΑ): 1.190 υποψήφιοι.
4. Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας (Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών): 1.043 υποψήφιοι.
5. Χημείας (ΑΠΘ): 1.024 υποψήφιοι.
Την πρώτη δεκάδα συμπληρώνουν τα τμήματα Ψυχολογίας (ΕΚΠΑ), Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών (ΕΜΠ), Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία (ΕΚΠΑ), Ιατρική (ΑΠΘ) και Ναυτιλιακών Σπουδών (Πανεπιστήμιο Πειραιώς).
Ενδιαφέροντα είναι και τα στοιχεία που καταδεικνύουν πόσοι από τους επιτυχόντες εισήχθησαν στο τμήμα της 1ης τους επιλογής. Στο τμήμα Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, όλοι οι εισακτέοι το είχαν δηλώσει ως πρώτη επιλογή.
Επιπλέον, στο τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών του Εθνικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου και στην Ιατρική Αθηνών (ΕΚΠΑ), όλοι οι εισακτέοι πλην ενός, είχαν δηλώσει αντίστοιχα τμήματα ως πρώτη επιλογή.
Αναλυτικότερα, οι δέκα σχολές με το υψηλότερο ποσοστό επιτυχόντων που τις δήλωσαν ως πρώτη επιλογή είναι οι εξής:
1. Σχολή Πλοιάρχων Ακαδημιών Εμπορικού Ναυτικού: 1η επιλογή 397 επιτυχόντων, σε σύνολο 424
2. Νομική Σχολή – Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών: 1η επιλογή 363 επιτυχόντων, σε σύνολο 365
3. Νομική – Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης: 1η επιλογή 234 επιτυχόντων, σε σύνολο 334
4. Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών – Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο: 1η επιλογή 220 επιτυχόντων, σε σύνολο 221
5. Αστυφυλάκων: 1η επιλογή 212 επιτυχόντων, σε σύνολο 743
Την πρώτη δεκάδα συμπληρώνουν οι σχολές Ναυτιλιακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιώς, τα τμήματα Ψυχολογίας σε Θεσσαλονίκη και Αθήνα, η Ιατρική Αθηνών και η σχολή Μηχανικών του Εμπορικού Ναυτικού.
Κενές θέσεις στα ΑΕΙ
Για μία ακόμη χρονιά, μετά την εφαρμογή της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής (ΕΒΕ), παρατηρήθηκε το φαινόμενο των κενών θέσεων σε αρκετά τμήματα των ΑΕΙ, τόσο της περιφέρειας όσο και κεντρικών πόλεων. Ακόμη και πανεπιστημιακές σχολές σε μεγάλες πόλεις με σύνδεση με την αγορά εργασίας, όπως η Διοίκηση Τουρισμού στο Αιγάλεω ή το τμήμα Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών και Πληροφορικής στην Πάτρα, δεν κάλυψαν τον αριθμό των προσφερόμενων θέσεών τους.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Παιδείας, από τις 62.731 θέσεις των ΑΕΙ που προορίζονταν για τους υποψήφιους των ΓΕΛ, έμειναν κενές 9.747, ποσοστό 15,54%.
Ο αριθμός των κενών θέσεων παρουσιάζει μείωση σε σύγκριση με την προηγούμενη χρονιά, κατά την οποία είχαν παραμείνει 10.636 κενές θέσεις στα δημόσια ΑΕΙ.
«Κάθε χρόνο, ο αριθμός των κενών θέσεων στα πανεπιστήμια ανέρχεται περίπου σε 10.000. Αυτό οφείλεται στην Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής, καθώς ο αριθμός των υποψηφίων υπερβαίνει τον αριθμό των διαθέσιμων θέσεων. Εάν δεν υπήρχε η ΕΒΕ, όλες οι θέσεις θα καλύπτονταν», εξήγησε ο κ. Στρατηγάκης, προσθέτοντας: «Η ΕΒΕ ‘κόβει’ κάποιες θέσεις και δημιουργεί σημαντικά προβλήματα. Μία από τις ‘παρενέργειες’ αφορά, για παράδειγμα, στη Σχολή Ευελπίδων. Χωρίς την Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής, θα εισέρχονταν υποψήφιοι μόνο από το δεύτερο πεδίο. Ενδεχομένως όχι όλοι άριστοι, αλλά θα είχαν γνώσεις μαθηματικών και φυσικής. Τώρα, οι υποψήφιοι από το 3ο πεδίο μπορεί να μην γνωρίζουν μαθηματικά και από το 4ο πεδίο, φυσική. Επιπλέον, με την ΕΒΕ ‘αδειάζουν’ τμήματα, όχι μόνο στην επαρχία: τα τμήματα Μαθηματικών και Φυσικής σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη παρουσιάζουν ετησίως κενές θέσεις.»
Ειδικότερα, τμήματα σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Αιγάλεω και Ρέθυμνο εμφανίζουν διψήφιο – και σε πολλές περιπτώσεις τριψήφιο – αριθμό κενών θέσεων, σε αντικείμενα που κάθε άλλο παρά αδιάφορα μπορούν να χαρακτηριστούν.
Χαρακτηριστικά, αναφέρονται τα εξής:
– Στο Τμήμα Διοίκησης Τουρισμού του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, έμειναν 238 θέσεις κενές, από τις συνολικά 289 προσφερόμενες.
– Στο Μαθηματικό του ΕΚΠΑ, στην Αθήνα, έμειναν 118 θέσεις αδιάθετες, από τις συνολικά 174 προσφερόμενες.
– Στη Σχολή Μηχανικών της ΑΕΝ, η οποία θεωρείται τμήμα με υψηλή απορρόφηση και καλές επαγγελματικές αποδοχές, έμειναν 372 κενές θέσεις (σε σύνολο 527).
– Στο Τμήμα Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών και Πληροφορικής του Πανεπιστημίου Πατρών, από τις 199 θέσεις, οι 156 έμειναν κενές.
– Στο Τμήμα Ηλεκτρολόγων και Ηλεκτρονικών Μηχανικών στο Αιγάλεω, καλύφθηκαν 68 από τις 152 θέσεις.
Τριψήφιο αριθμό κενών θέσεων παρουσιάζουν και τα τμήματα Φιλολογίας σε Θεσσαλονίκη και Ρέθυμνο (124 και 134 κενά αντίστοιχα).
Ένας ακόμη δείκτης που σκιαγραφεί την εικόνα των άδειων εδράνων σε ορισμένα τμήματα είναι η καταγραφή μονοψήφιων αριθμών εισακτέων. Για παράδειγμα, στο τμήμα Μαθηματικών του Πανεπιστημίου Αιγαίου στη Σάμο εισήχθησαν 4 επιτυχόντες, στο τμήμα Φυσικής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης στην Καβάλα εισήχθησαν 5 επιτυχόντες και στο τμήμα Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του ΕΚΠΑ εισήχθησαν 6 επιτυχόντες.
