Μέσα στις επόμενες ώρες, ή το πολύ λίγες ημέρες, αναμένεται η έκδοση της Navtex που θα επιτρέψει στο γαλλικό ερευνητικό πλοίο «Abeille Marengo» να ξεκινήσει τις βυθομετρικές έρευνες για το ηλεκτρικό καλώδιο GSI. Το πλοίο, που βρίσκεται αγκυροβολημένο στο Ηράκλειο Κρήτης εδώ και δέκα ημέρες, περιμένει την άδεια απόπλου. Σύμφωνα με πληροφορίες, η Διυπουργική Επιτροπή (ΕΧΑΕΘ) έχει εγκρίνει το αίτημα της γαλλικής εταιρείας και έχει δώσει τη σύμφωνη γνώμη της στο υπουργείο Εξωτερικών, ώστε να δοθεί η εντολή στην Υδρογραφική Υπηρεσία του Πολεμικού Ναυτικού για την έκδοση της NAVTEX. Οι εργασίες θα ξεκινήσουν από τη θαλάσσια περιοχή της Κάσου, όπου η βυθομέτρηση παρουσιάζει τις μεγαλύτερες δυσκολίες. Είναι ακριβώς στο σημείο αυτό όπου το 2024 είχαν εμφανιστεί φρεγάτες του τουρκικού πολεμικού ναυτικού, διακόπτοντας τις προηγούμενες εργασίες.
Η απόφαση για την εκκίνηση των εργασιών φαίνεται να επηρεάστηκε από την ολοκλήρωση των ενδιάμεσων εκλογών στις ΗΠΑ, καθώς και από τη διευθέτηση διαφόρων ζητημάτων μετά την τηλεφωνική επικοινωνία μεταξύ του Εμανουέλ Μακρόν και του Ταγίπ Ερντογάν, που πραγματοποιήθηκε πριν από περίπου δέκα ημέρες. Ωστόσο, μέχρι στιγμής δεν έχει επιβεβαιωθεί εάν η Άγκυρα έλαβε τη γραπτή ενημέρωση που είχε ζητήσει ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν, όπως είχε δηλώσει σε συνέντευξή του στα «ΝΕΑ».
Τα ενδεχόμενα για τη διαχείριση του καλωδίου
Σύμφωνα με τον καθηγητή Διεθνών Σχέσεων, Σωτήρη Ρούσσο, εάν η Άγκυρα είχε λάβει «ενημέρωση» από τη γαλλική πλευρά, θα την είχε κοινοποιήσει με ανακοίνωσή της, ακολουθώντας την τρέχουσα τακτική της για την ανάδειξη της ικανοποίησης των αιτημάτων της. Αυτό, ωστόσο, δεν έχει συμβεί μέχρι στιγμής. Ο κ. Ρούσσος αναφέρει δύο πιθανά σενάρια όσον αφορά τη διαχείριση του καλωδίου: είτε η Τουρκία ενημερώνεται και εκδίδει τη δική της Navtex, δηλώνοντας κυριαρχικά δικαιώματα στην περιοχή, είτε δεν ενημερώνεται και αποστέλλει φρεγάτες για να εμποδίσει το έργο. «Αν η γαλλική εταιρεία ενημερώσει, οι Τούρκοι δεν θα το κρατήσουν κρυφό. Θα ανακοινώσουν ότι «μας ενημέρωσε και εμείς δίνουμε την άδειά μας, συμφωνούμε», καθώς έχουν κυριαρχικά δικαιώματα ή απαιτήσεις στην περιοχή», εξηγεί στο parapolitika.gr.
GSI: Η Αθήνα δεν αναμένει έντονη αντίδραση της Τουρκίας μετά την αποδυνάμωση του Τραμπ στις ενδιάμεσες εκλογές
Η Αθήνα εκτιμά ότι η τρέχουσα συγκυρία, μετά την αποδυνάμωση του Τραμπ στις ενδιάμεσες εκλογές, δεν ευνοεί σενάρια έντονης αντίδρασης από την Τουρκία. Ο υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, σε πρόσφατη συνέντευξή του στον ΑΝΤ1, ερωτηθείς για το ενδεχόμενο παρεμπόδισης του έργου από την Τουρκία, δήλωσε: «Αυτό είναι κάτι το οποίο εγώ δεν θεωρώ ότι θα συμβεί». Πρόσθεσε, δε, ότι «για κάθε περίπτωση, εμείς έχουμε έτοιμα όλα τα σενάρια. Και θέλω να σας πω ότι είναι πολύ προφανές ότι ο καθένας αναλαμβάνει το βάρος των πράξεών του. Εάν η Τουρκία επιχειρήσει να παρεμποδίσει, τότε θα βρει απέναντί της προφανώς την Ελλάδα».
Σύμφωνα με τον καθηγητή Διεθνών Σχέσεων, Σωτήρη Ρούσσο, η εσωστρέφεια που επικρατεί στον Λευκό Οίκο μετά την ήττα του Προέδρου Τραμπ και την ενασχόληση των επιτελών του με εσωτερικά προβλήματα, δίνει στην Τουρκία το περιθώριο να κινηθεί πιο επιθετικά. «Οι Τούρκοι θεωρούν ότι στο μακρό διάστημα, δηλαδή, μέχρι να σχηματιστεί το νέο Κογκρέσο, θα έχουν περισσότερα εμπόδια να υπερβούν, κυρίως όσον αφορά τα οπλικά συστήματα. Αλλά στο μεσοδιάστημα, και όσον αφορά τις κινήσεις τους, θα είναι πιο επιθετικοί. Γιατί δεν βλέπουν μια στιβαρή, αυτή τη στιγμή, διοίκηση των Ηνωμένων Πολιτειών που θα τους σταθεί εμπόδιο», αναφέρει, επισημαίνοντας ότι οι αποφάσεις για την Τουρκία δεν θα λαμβάνονται από το Κογκρέσο. «Δηλαδή, αν η Τουρκία αύριο το πρωί στείλει φρεγάτες και πει «δεν περνάει, δεν μας ζητήσατε την άδεια, δεν περνάει το καλώδιο», θα είναι πιο δύσκολο για έναν Τραμπ να τους επιβάλει τη θέλησή του».
Σε ανοικτή γραμμή Αθήνα και Λευκωσία
Η Αθήνα, αν και εκτιμά ότι οι αντιδράσεις της Άγκυρας θα είναι περιορισμένες, αξιολογεί όλες τις πιθανότητες. Ο υπουργός Εξωτερικών έχει δηλώσει την ετοιμότητα της χώρας να αντιμετωπίσει όλα τα σενάρια. Όπως ανέφερε ο κ. Γεραπετρίτης, «υπάρχουν τα σχέδια για οποιαδήποτε παρεμπόδιση του έργου, όπως επίσης υπάρχουν και αντίστοιχα σχέδια, εικάζω, και από τη γαλλική εταιρεία και από το γαλλικό δημόσιο». Τόνισε, δε, ότι «από την άλλη πλευρά θα βρεθεί απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση, γιατί είναι ένα έργο συγχρηματοδοτούμενο από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Μια χώρα, η οποία φιλοδοξεί να καταστεί μέρος της Ένωσης και ταυτοχρόνως παρεμποδίζει ευρωπαϊκά έργα, καταλαβαίνετε ότι κλείνει την πόρτα στον εαυτό της».
Η Κυπριακή πλευρά, που πλέον υποστηρίζει ενεργά το έργο, αναμένει την κίνηση της Ελλάδας προκειμένου να εκταμιεύσει τη δόση των 25 εκατομμυρίων ευρώ. Ο Γιώργος Γεραπετρίτης, σε τηλεφωνική επικοινωνία που είχε με τον υπουργό Εξωτερικών της Κύπρου, Κωνσταντίνο Κόμπο, τον ενημέρωσε για την επικείμενη έκδοση της Navtex, ώστε η Κυπριακή Δημοκρατία να προβεί στις αντίστοιχες ενέργειές της.
