Η εβδομάδα των κρίσιμων ανακοινώσεων για την ενέργεια ξεκινά για την κυβέρνηση, καθώς στη Σύνοδο Κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναμένεται να διαμορφωθεί η εικόνα σχετικά με το ελληνικό αίτημα για ευελιξία στις παρεμβάσεις στις τιμές των καυσίμων. Την περασμένη Παρασκευή, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε για την Ελλάδα το αίτημα του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για την επέκταση της υφιστάμενης εθνικής ρήτρας διαφυγής, με στόχο την ενίσχυση της ενεργειακής ανθεκτικότητας της χώρας. Οι νέες επενδύσεις, που αναμένεται να φτάσουν το 1 δισ. ευρώ έως το 2028, θα καλυφθούν από εθνικούς πόρους. Στα προγραμματισμένα έργα περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, ένα νέο πρόγραμμα επιχορήγησης μπαταριών για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας ύψους 200.000.000 ευρώ και ένα πανελλαδικό πρόγραμμα για αντλίες θερμότητας και ηλιακούς θερμοσίφωνες (για 100.000 δικαιούχους) ύψους 200 εκατομμυρίων ευρώ.
«Δουλεύουμε με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για να δούμε τι περιθώριο θα μας δώσει. Η πρώτη προτεραιότητα είναι το πετρέλαιο θέρμανσης, μετά το ντίζελ και μετά η βενζίνη», δήλωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης εν όψει της Συνόδου Κορυφής της Ε.Ε. την προσεχή Πέμπτη και Παρασκευή στις Βρυξέλλες. Η συζήτηση αναμένεται δύσκολη, δεδομένης της χαμηλής ανάπτυξης στην ευρωζώνη (0,4% στο β’ τρίμηνο), του επίμονου πληθωρισμού (3,8% στην ευρωζώνη, 5% στην Ελλάδα), των εκτεταμένων διαδηλώσεων σε Ισπανία και Γαλλία, και της γενικής αύξησης των τιμών ενέργειας. «Αυτή τη στιγμή, έχοντας φτάσει στα όρια των οροφών δαπανών, για να καταφέρουμε να λάβουμε επιπλέον μέτρα, όπως μια μείωση φορολογικού συντελεστή, πρέπει η Ευρώπη να αποδεχτεί το αίτημα του Έλληνα πρωθυπουργού και να εξαιρεθούν αυτά τα έκτακτα μέτρα από τον υπολογισμό των οροφών δαπανών», εξήγησε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης.
Τι απαντά η Ευρωπαϊκή Ένωση; «Βραχυπρόθεσμα, πρέπει να παράσχουμε καθοδήγηση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχετικά με στοχευμένα και προσωρινά μέτρα για τον μετριασμό των επιπτώσεων των υψηλών τιμών της ενέργειας στους πολίτες και τις επιχειρήσεις μας, συνεχίζοντας παράλληλα να υλοποιούμε τη στρατηγική μας για τη μείωση της εξάρτησης της Ευρώπης από τα ορυκτά καύσιμα», σημείωσε στην επιστολή του προς τους ηγέτες των «27» ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, εν όψει της Συνόδου.
Η πρόταση του Κυριάκου Μητσοτάκη
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει ήδη απευθυνθεί με επιστολή στην Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ζητώντας την εξέταση επιλογών για πρόσθετη έκτακτη ευελιξία των κρατών-μελών εν μέσω της τρέχουσας κρίσης, ιδίως όσον αφορά τις τιμές των καυσίμων. Στην επιστολή του, ο πρωθυπουργός πρότεινε «η Ευρώπη να εξετάσει το ενδεχόμενο να εξαιρέσει από τους σχετικούς δημοσιονομικούς υπολογισμούς τα προσωρινά μέτρα που έχουν λάβει τα κράτη μέλη της Ε.Ε. έως ένα ορισμένο χρονικό σημείο». Επισήμανε επίσης ότι «οι χώρες της Ένωσης θα μπορούσαν να αξιοποιήσουν τα πρόσθετα έσοδα από τον φόρο προστιθέμενης αξίας (ΦΠΑ), τα οποία προκύπτουν από την απρόβλεπτη αύξηση του γενικού επιπέδου των τιμών, προκειμένου να στηρίξουν τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις». Ουσιαστικά, η πρόταση του πρωθυπουργού αφορά στην παροχή δυνατότητας στις κυβερνήσεις να αξιοποιήσουν τα πρόσθετα υπερέσοδα από τον πληθωρισμό, ο οποίος τροφοδοτείται από την ενεργειακή κρίση, για στοχευμένα και προσωρινά μέτρα στήριξης.
Ανακοινώσεις για Καύσιμα και Επίδομα Θέρμανσης την Τετάρτη
Την Τετάρτη το πρωί, μία ημέρα πριν τη Σύνοδο Κορυφής, η κυβέρνηση αναμένεται να προχωρήσει σε δύο σημαντικές ανακοινώσεις: Πρώτον, στην πιθανή αύξηση του επιδόματος θέρμανσης κατά 20%, χωρίς αλλαγή στα εισοδηματικά κριτήρια. Το επίδομα αυτό θα αφορά όχι μόνο όσους θερμαίνονται με πετρέλαιο, αλλά και όσους χρησιμοποιούν φυσικό αέριο ή καυσόξυλα. Δεύτερον, θα ανακοινωθεί ένα οριζόντιο μέτρο για τη μείωση της τιμής του πετρελαίου θέρμανσης. Εάν η λιανική τιμή φτάσει τα 2 ευρώ, η παρέμβαση στοχεύει να την μειώσει στα 1,70 ή ακόμα και στα 1,60 ευρώ. Το μέτρο αυτό θα χρηματοδοτηθεί από τον κρατικό προϋπολογισμό και από τα διυλιστήρια.
