«Υπάρχει επάρκεια και διαθεσιμότητα διαφόρων τύπων αντιγριπικών εμβολίων»
Η φετινή αντιγριπική περίοδος ξεκινά με σημαντικά αυξημένο αριθμό διαθέσιμων δόσεων σε σύγκριση με την προηγούμενη, καθώς η διανομή στα φαρμακεία βρίσκεται ήδη σε πλήρη εξέλιξη. Έχει ήδη διανεμηθεί περίπου το 30% των συνολικών δόσεων, ενώ αναμένεται να φτάσουν στην Ελλάδα 3,64 εκατομμύρια εμβόλια, έναντι 3,5 εκατομμυρίων κατά την προηγούμενη περίοδο.
«Παρατηρείται επάρκεια και ποικιλία στις διαθέσιμες κατηγορίες αντιγριπικών εμβολίων», δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο γενικός γραμματέας του Πανελλήνιου Φαρμακευτικού Συλλόγου (ΠΦΣ) Μανόλης Κατσαράκης. Τόνισε, δε, ότι ο αντιγριπικός εμβολιασμός παρουσιάζει σταθερή αυξητική τάση τα τελευταία χρόνια.
Ενδεικτικά, η χορήγηση δόσεων από τα φαρμακεία είχε ως εξής: περίπου 1,4 εκατομμύριο την περίοδο 2023-2024, 1,92 εκατομμύριο την περίοδο 2024-2025, και 2,04 εκατομμύρια την περίοδο 2025-2026.
Για την τρέχουσα περίοδο, είναι διαθέσιμα τα ακόλουθα είδη τριδύναμων αντιγριπικών εμβολίων:
- TIVe: Τριδύναμο αδρανοποιημένο συμβατικό εμβόλιο, που παράγεται με επώαση σε αυγά πτηνών.
- TIVc: Τριδύναμο αδρανοποιημένο εμβόλιο που παράγεται σε κυτταροκαλλιέργειες. Είναι κατάλληλο για άτομα με ιστορικό σοβαρής αναφυλακτικής αντίδρασης στο αυγό, από την ηλικία των 6 μηνών.
- TIV-HD: Τριδύναμο αδρανοποιημένο εμβόλιο υψηλής δόσης.
- aTIV: Τριδύναμο αδρανοποιημένο εμβόλιο με ανοσοενισχυτικό MF59.
- LAIV: Τριδύναμο εμβόλιο με ζώντα εξασθενημένο ιό, που χορηγείται ως ρινικό εκνέφωμα σε παιδιά και εφήβους.
Τα ενισχυμένα εμβόλια, TIV-HD και aTIV, προσφέρουν υψηλότερη ανοσογονικότητα και συνιστώνται για την πρόληψη της γρίπης και των σχετικών νοσηλειών σε άτομα ηλικίας 65 ετών και άνω, καθώς και σε άτομα 18-64 ετών που έχουν υποβληθεί σε μεταμόσχευση συμπαγούς οργάνου.
Σε περίπτωση μη διαθεσιμότητας ενισχυμένου εμβολίου για άτομα 65 ετών και άνω, ο εμβολιασμός δεν πρέπει να αναβάλλεται και μπορεί να γίνει με οποιοδήποτε διαθέσιμο αντιγριπικό εμβόλιο.
Σύμφωνα με τον κ. Κατσαράκη, έχουν εισαχθεί περίπου 460.000 δόσεις ενισχυμένων αντιγριπικών εμβολίων.
Τα συμβατικά αντιγριπικά εμβόλια χορηγούνται δωρεάν στα ιδιωτικά φαρμακεία σε ασφαλισμένους και ανασφάλιστους, χωρίς να απαιτείται ιατρική συνταγή. Για τα ενισχυμένα εμβόλια, ωστόσο, απαιτείται ιατρική συνταγή.
Το ρινικό εμβόλιο για παιδιά
Για δεύτερη συνεχή χρονιά είναι διαθέσιμο το ρινικό εμβόλιο, με περίπου 200.000 δόσεις, αριθμός αυξημένος σε σχέση με πέρυσι.
Το ρινικό εμβόλιο περιέχει ζώντα εξασθενημένο ιό της γρίπης και χορηγείται μέσω ρινικού εκνεφώματος σε παιδιά ηλικίας από 2 έως 17 ετών.
Δεν συνιστάται για παιδιά που:
- Εμφανίζουν επαναλαμβανόμενα επεισόδια συριγμού τους τελευταίους 12 μήνες ή έχουν ιστορικό βρογχικού άσθματος.
- Έχουν ανοσοκαταστολή.
- Λαμβάνουν μακροχρόνια θεραπεία με ασπιρίνη.
Σε παιδιά και εφήβους ηλικίας 2-18 ετών που ζουν με άτομα με σοβαρή ανοσοκαταστολή, συνιστάται ο ενέσιμος αδρανοποιημένος εμβολιασμός. Εάν, παρόλα αυτά, επιλεγεί το ζών ελαττωμένο εμβόλιο, συστήνεται αποφυγή επαφής με το ευάλωτο άτομο για 7 ημέρες.
Όπως ισχύει για όλα τα εμβόλια, το αντιγριπικό εμβόλιο δεν πρέπει να χορηγείται σε παιδιά με γνωστή αναφυλακτική αντίδραση σε κάποιο από τα συστατικά του.
Η χορήγηση του ρινικού εμβολίου γίνεται από παιδίατρους.
Συστάσεις για τον αντιγριπικό εμβολιασμό
Στην Ελλάδα, η προτεινόμενη περίοδος για τον αντιγριπικό εμβολιασμό είναι από τα μέσα Οκτωβρίου έως τα τέλη Νοεμβρίου, καθώς απαιτούνται περίπου δύο εβδομάδες για την πλήρη ανάπτυξη της ανοσολογικής απάντησης. Ωστόσο, εάν ο εμβολιασμός δεν πραγματοποιηθεί εντός αυτού του διαστήματος, μπορεί να γίνει καθ’ όλη τη διάρκεια της εποχικής γρίπης.
Η δραστηριότητα της γρίπης στην Ελλάδα συνήθως κορυφώνεται τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο, με αυξητική τάση από τον Ιανουάριο, αν και η ακριβής πρόβλεψη της έναρξης του επιδημικού κύματος είναι δύσκολη.
Για την πλειοψηφία των ατόμων, ο αντιγριπικός εμβολιασμός απαιτεί μία δόση ετησίως. Εξαιρέσεις αποτελούν βρέφη και παιδιά κάτω των 9 ετών που εμβολιάζονται για πρώτη φορά ή έχουν λάβει στο παρελθόν μόνο μία δόση. Σε αυτές τις περιπτώσεις, απαιτούνται δύο δόσεις με μεσοδιάστημα τουλάχιστον 28 ημερών. Για το LAIV, σε παιδιά κάτω των 9 ετών που δεν έχουν εμβολιαστεί προηγουμένως κατά της εποχικής γρίπης, απαιτείται δεύτερη δόση μετά από τουλάχιστον 4 εβδομάδες.
Προτεραιότητα στον αντιγριπικό εμβολιασμό
Οι ομάδες για τις οποίες συνιστάται κατά προτεραιότητα ο αντιγριπικός εμβολιασμός περιλαμβάνουν:
- Άτομα 60 ετών και άνω.
- Βρέφη και παιδιά ηλικίας 6 μηνών έως 5 ετών.
- Ενήλικες και παιδιά άνω των 5 ετών με χρόνια νοσήματα, ανοσοκαταστολή, ιστορικό μεταμοσχεύσεων, σακχαρώδη διαβήτη, χρόνια νεφρική ή ηπατική νόσο, νευρολογικά και νευρομυϊκά νοσήματα, καθώς και άτομα με νοσογόνο παχυσαρκία.
Επιπλέον, στις ομάδες αυξημένου κινδύνου ανήκουν:
- Έγκυες, λεχώνες και θηλάζουσες γυναίκες.
- Άτομα που φροντίζουν ή διαμένουν με ευάλωτους συνανθρώπους.
- Κλειστοί και ευάλωτοι πληθυσμοί.
- Εργαζόμενοι σε δομές υγείας, μονάδες φροντίδας ηλικιωμένων και άλλες δομές φιλοξενίας.
Ο κ. Κατσαράκης επεσήμανε ότι, παράλληλα με τον αντιγριπικό εμβολιασμό, οι φαρμακοποιοί ενημερώνουν τους πολίτες και για άλλα συνιστώμενα εμβόλια, ανάλογα με την ηλικία και τους παράγοντες κινδύνου, όπως τα εμβόλια για τον πνευμονιόκοκκο, τον έρπητα ζωστήρα και την COVID-19, σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ.
